Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΛΑΤΙΝΙΚΩΝ

Το μάθημα της λατινικής γλώσσας εισάγεται και διδάσκεται για πρώτη φορά στη δεύτερη τάξη του Λυκείου σαν υποχρεωτικό μάθημα της θεωρητικής κατεύθυνσης. Ο μαθητής στη Β’ Λυκείου έρχεται για πρώτη φορά σε επαφή με την λατινική γραμματεία, με τους σημαντικότερους συγγραφείς της και με τα έργα τους και γνωρίζει τον πλούτο της γλώσσας αυτής.

Διδάσκεται και ασκείται σε μια γλώσσα που μόνο κατ’ ευφημισμόν θεωρείται και αξιολογείται ως ‘νεκρή’, καθώς γνωρίζει τη μέγιστη επιρροή της σε πλήθος σύγχρονων, ευρέως διαδεδομένων και μαζικά ομιλούμενων γλωσσών(υπολογίζεται ότι ένα όγδοο του παγκόσμιου πληθυσμού μιλάει σήμερα ρωμανικές γλώσσες και άρα τελεί υπό την επίδραση της Λατινικής) ενώ ταυτόχρονα αναθερμαίνει τη σχέση του με την αρχαία ελληνική, η οποία αποτελεί τη βάση της συντακτικής δομής, τη ‘δεξαμενή άντλησης’ του λεξιλογίου και καθαρή πηγή έμπνευσης της λατινικής γλώσσας.

Μια γλώσσα, λοιπόν, που έχει βαδίσει στα σίγουρα χνάρια της δικής μας αρχαίας ελληνικής και η επιρροή της οποίας στο σύγχρονο κόσμο είναι ασύγκριτα μεγαλύτερη από αυτήν που πιστεύουν οι περισσότεροι. Ο μαθητής διδάσκεται τα λατινικά μέσω ενός βιβλίου που έχει επιβιώσει πολλών εκπαιδευτικών μεταρρυθμίσεων εξαιτίας της απλότητάς του, της ομαλότητας με την οποία εισάγει το μαθητή στη κατάκτηση αυτής της ‘ξένης’ γλώσσας, ενός βιβλίου που προσφέρεται για σωστή και εύληπτη διδασκαλία.

Η ύλη του μαθήματος χωρίζεται σε 20 κείμενα της λατινικής γραμματείας στη Β’ Λυκείου και σε 30 αντίστοιχα στην Τρίτη τάξη, κείμενα τα οποία επεξεργάζονται κάθε φορά και ένα διαφορετικό συντακτικό ή γραμματικό φαινόμενο. Ο καταμερισμός αυτός της ύλης(μόνο τα 30 κείμενα της Γ’ Λυκείου, όλα διδαγμένα εξετάζονται στις πανελλαδικές εξετάσεις) βοηθάει το μαθητή στην επίτευξη ενός υψηλού βαθμολογικού αποτελέσματος με αναγκαία βέβαια προϋπόθεση τη μεθοδική διδασκαλία και την απαραίτητη μελέτη από μέρους του μαθητή.

Σημαντικό είναι το γεγονός ότι η αξιολόγηση του μαθήματος στις πανελλαδικές εξετάσεις δεν περιλαμβάνει κάποιο μη διδαγμένο, ‘άγνωστο’ κείμενο, πράγμα που βοηθάει το μαθητή στην επίτευξη ενός καλού βαθμού αλλά και ενέχει το φόβο να θεωρηθεί το μάθημα ‘εύκολο’ και να οδηγήσει σε μια ανεπιθύμητη επανάπαυση και χαλάρωση. Αυτόν ακριβώς τον εφησυχασμό οφείλει να προλάβει μια ολοκληρωμένη και μεθοδική διδασκαλία. Μια διδασκαλία που θα επισημαίνει τον πλούτο της ‘νέας’ γλώσσας που καλείται ο μαθητής να μελετήσει και να αξιολογηθεί σε αυτήν. Μιας διδασκαλίας που θα φωτίσει τις αντιστοιχίες και τα παράλληλα που έχει με την αρχαία ελληνική, την επιβίωση λέξεων, εννοιών και την γενικότερη επιρροή της λατινικής σε γλώσσες ομιλούμενες σήμερα για να καταδείξει τη ζωντάνια και τη βαρύτητα της γλώσσας αυτής, μιας γλώσσας που, αν και δεν μιλιέται πια, εντούτοις επιβιώνει μέσω άλλων γλωσσών.

Το μάθημα, λοιπόν, της λατινικής γλώσσας με την πρέπουσα προσοχή, ενασχόληση και σπουδή από το μαθητή αλλά και από τον διδάσκοντα αποτελεί εισαγωγή σε έναν απέραντο κόσμο που άφησε ανεξίτηλα τη σφραγίδα του στη σύγχρονη πραγματικότητα, πηγή ουσιαστικών γνώσεων για το μαθητή αλλά παρέχει ταυτόχρονα σε αυτόν και τη δυνατότητα να επιτύχει τον πρακτικό σκοπό του, δηλαδή, την επίτευξη ενός αξιόλογου βαθμολογικού αποτελέσματος που θα τον βοηθήσει στην προσπάθειά του για εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και για περαιτέρω επιμόρφωση.

Χατζημασούρης Γιάννης

Φιλόλογος Φροντιστηρίων Μέσης Εκπαίδευσης

ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ

Φίλε μαθητή (μαθήτρια) της Γ’ τάξης του Λυκείου, αυτό το διάστημα νιώθεις έντονη πίεση και πολλά μάτια να παρακολουθούν με προσμονή μια προσπάθεια που ουσιαστικά είναι μόνο δική σου και μόνο εσένα αφορά.

Με τον τρόπο σου δώσε στους οικείους σου να καταλάβουν ότι αυτός ο αγώνας είναι μόνο δικός σου, ώστε να παρακολουθούν διακριτικά την προσπάθειά σου, να την υποστηρίζουν όπου χρειάζεται και άθελά τους να μην την υπονομεύουν.

Θα ήθελα όσον αφορά τα θετικά μαθήματα ( Φυσικής-Χημείας-Μαθηματικών ) να δώσω εκ πείρας κάποιες απλές οδηγίες για την ώρα της εξέτασης, επειδή ούτως ή άλλως λίγο πριν την εξέταση, ιδιαίτερα τέτοιων δύσκολων μαθημάτων, το άγχος είναι μεγάλο και μπορεί να αποτελέσει ανασταλτικό παράγοντα στην επίδοσή σου:

1. Να προσεύχεσαι λίγο πριν τον προκαθορισμένο χρόνο εξέτασης ώστε να μην παρατείνεις τον χρόνο αναμονής εντός του σχολείου και να μην συζητάς για τα θέματα που θα τεθούν.
2. Όταν πάρεις τα θέματα μην τα διαβάζεις όλα. Διάβασε μόνο το 1^ο στην αρχή, που έχει απλά ερωτήματα και άρχισε σιγά-σιγά να γράφεις τις απαντήσεις κατευθείαν στο καθαρό. Έτσι θα μειώσεις σημαντικά το άγχος (καθώς θα έχεις την αίσθηση ότι παίρνεις μονάδες) και η σκέψη σου θα είναι πολύ πιο ήρεμη, σωστή και ουσιαστική στα δύσκολα θέματα.
3. Στα δύσκολα θέματα κάνε πρώτα μια πρόχειρη, γρήγορη λύση-σκέψη στο πρόχειρο. Αν βλέπεις ότι αυτή οδηγεί στο αποτέλεσμα γύρισε αμέσως στο καθαρό και ανάπτυξε την σιγά-σιγά. Αν «κολλήσεις» σε κάποιο ερώτημα πάνω από δέκα λεπτά ( γι’ αυτό έχε μπροστά σου πάντα ένα ρολόι ) άφησε το ερώτημα αυτό και συνέχισε με κάποιο άλλο (αργότερα επανέρχεσαι).

 Όσον αφορά το μάθημα της Φυσικής κατεύθυνσης, που είναι η αρμοδιότητά μου

• Μην παραλείψεις τις αποδείξεις κάποιων προτάσεων (σχέσεων) του βιβλίου με το σκεπτικό ότι δεν τίθενται πια από το 2003 γιατί δεν είναι εκτός ύλης αλλά εντός! Εξάλλου πολλές τέτοιες αποδείξεις περιέχουν ενέργειες ή σχέσεις που χρησιμοποιούνται έμμεσα ή άμεσα στις ασκήσεις.
• Να ξέρεις καλά με αιτιολόγηση όλες τις ερωτήσεις του βιβλίου σου και να προσέξεις τις λεπτομέρειες θεωρίας στο κείμενο του βιβλίου, ακόμα κι αν κάποιες από αυτές γράφονται σε λεζάντες εικόνων.
• Από στατιστικής άποψης και μόνο, πρόσεξε για ασκήσεις τις εξής περιπτώσεις:

α) (Επειδή καμιά φορά δεν απουσίασε δύο χρόνια διαδοχικά άσκηση κυμάτων):

• Άσκηση σε επιφανειακή συμβολή κυμάτων από 2 σύγχρονες πηγές, σε μια επιφάνεια υγρού.
• Άσκηση στο τρέχον κύμα με διαγραμματικά δεδομένα (π.χ. μέσω στιγμιότυπων κύματος ή φάσης)
• Άσκηση στο H/M κύμα

β) (Επειδή ποτέ στις εξετάσεις κανονικής περιόδου δεν τέθηκε φαινόμενο Doppler σε άσκηση ) :

• Συνδυαστική άσκηση κύλισης στερεού σώματος με ενσωματωμένη πηγή ήχου ή ενσωματωμένο ανιχνευτή ήχου (στερεό σώμα / Doppler)
• Συνδυαστική άσκηση αρμονικής ταλάντωσης, κρούσης και Doppler.

(Για παράδειγμα AAT σε οριζόντιο σύστημα ελατήριο-σώμα που έχει πηγή ήχου ενσωματωμένη, και κρούση του συστήματος από βλήμα κινούμενο στη διεύθυνση ταλάντωσης).

Εύχομαι ολόψυχα καλή επιτυχία σε κάθε υποψήφιο.

ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ ΛΟΥΚΑΣ

Καθηγητής Φυσικής Φροντιστηρίων Μ.Ε

ΑΙΦΝΙΔΙΑΣΜΟΙ ΚΑΙ ΑΥΘΑΙΡΕΣΙΕΣ ΣΕ ΒΑΡΟΣ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ

Όπως είναι γνωστό, εδώ και λίγες μέρες επιβλήθηκαν αλλαγές στη βαθμολόγηση του μαθήματος της Νεοελληνικής Γλώσσας Γενικής Παιδείας των Πανελληνίων Εξετάσεων. Η βαθμολογική υποτίμηση του τρίτου θέματος της Γλώσσας που σχετίζεται με την παραγωγή λόγου εγείρει έντονους προβληματισμούς.

Γιατί άραγε οι ασκήσεις θεωρούνται σπουδαιότερες και κερδίζουν τις δέκα (10) μονάδες που χάνει η έκθεση; Και κυρίως γιατί αυτές οι δέκα μονάδες πρέπει να χαθούν από την έκθεση; Γιατί υποβαθμίζουμε την επιχειρηματολογία, έστω και την τυποποιημένη, την κριτική σκέψη, την ανάπτυξη ιδεών και υπερτιμούμε τόσο τα συνώνυμα και τα αντώνυμα; Γιατί να κάνουμε τα παιδιά μας να αδιαφορήσουν για την ανάλυση ενός θέματος και να αρχίσουν να αποστηθίζουν λέξεις, λέξεις, λέξεις;

Μετά λύπης μου διαπιστώνω ότι δε θέλουμε νέους με καλλιεργημένη σκέψη, με άποψη και θέση για την κοινωνική πραγματικότητα, αλλά «παπαγάλους» που θα απομνημονεύουν τα λεξικά. Άλλωστε, πολύ συχνά και με πολλούς τρόπους γίνεται προσπάθεια αποχαύνωσης των νέων, ώστε να υπερισχύσει η νωχελικότητα και να παραγκωνιστεί η κριτική τους ικανότητα.. Έτσι, θα καταλήξουν οι μαθητές μας να ξέρουν τη σημασία μιας λέξης, δίχως όμως να την αντιμετωπίζουν σφαιρικά ως μέρος μιας πρότασης ή μιας σκέψης ή μιας ολόκληρης άποψης.

Η αιφνιδιαστική αυτή αλλαγή ενόχλησε μαθητές, γονείς και εκπαιδευτικούς και αποκαλύπτει πως σήμερα μπορεί να γίνει οποιαδήποτε τροποποίηση, χωρίς να προϋπάρξει διάλογος, πλάνο και οργάνωση. Μπορεί να προκύψει αυθαιρεσία σε βάρος της εκπαιδευτικής διαδικασίας τόσο ξαφνική που πραγματικά σοκάρει. Η παιδεία δεν είναι χώρος για παιχνίδια και δοκιμές. Είναι σοβαρή, πολύ σοβαρή υπόθεση.

Ίσως οι ιθύνοντες θα έπρεπε να εγκύψουν πιο υπεύθυνα και σοβαρά πάνω στο θέμα και να ενδιαφερθούν ουσιαστικά για τους νέους που είναι η ελπίδα μας, η ανάσα μας, οι αυριανοί πολίτες αυτής της χώρας…

 Μπεκιάρη Χριστίνα – Φιλόλογος

Καθηγήτρια Emfasis Φροντιστήρια Μέσης Εκπαίδευσης

ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΙΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

Αντιγράφουμε από την online έκδοση της Εφημερίδας ΤΑ ΝΕΑ  και παρουσιάζουμε τις 8 αλλαγές στις φετινές πανελλήνιες εξετάσεις που έχει ανακοινώσει το Υπουργείο Παιδείας, καθώς και μία επιπλέον αλλαγή που θα ισχύσει από το 2010.

Επίσης αναμένεται να ανακοινωθεί και ο αριθμός των φετινών εισακτέων που κατά πάσα πιθανότητα θα παρουσιάσει αύξηση. Το υπουργείο επίσης ανακοίνωσε ότι οι Πανελλαδικές Εξετάσεις για τους κατόχους β κύκλου ΤΕΕ θα λάβουν χώρα μέσα στο πρώτο μισό του Μαΐου.

Αναλυτικά οι αλλαγές που ανακοινώθηκαν είναι οι εξής: 

1. Από εφέτος οι υποψήφιοι θα μπορούν και πάλι να βλέπουν τα γραπτά τους, μετά τις δικαστικές αποφάσεις που δικαίωσαν υποψηφίους. 

2. Αυξάνονται (από 13 σε 18) τα μέλη των Βαθμολογικών Κέντρων που συντονίζουν και εποπτεύουν τη διαδικασία βαθμολόγησης- αναβαθμολόγησης των γραπτών. 

3. Απαγορεύεται από εφέτος να σημειώνει ο α΄ βαθμολογητής πάνω στο γραπτό λάθη ή ελλείψεις, ώστε ο β΄ βαθμολογητής να το αξιολογεί ανεπηρέαστος. 

4. Μειώνεται κατά 10 μονάδες στην εκατοντάβαθμη κλίμακα η βαρύτητα της παραγωγής κειμένου στο μάθημα της «Νεοελληνικής Γλώσσας» (από 50 μονάδες θα λαμβάνει 40) και αυξάνεται αντίστοιχα η βαρύτητα των ασκήσεων (από 25 σε 35 μονάδες). 

5. Προσαρμόστηκαν οι διατάξεις για την προφορική εξέταση των υποψηφίων με αναπηρία και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες. Στο εξής θα εξετάζονται με βάση τον νέο Ν. 3699/2008 της Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης. 

6. Γίνεται αποσυμφόρηση των Βαθμολογικών Κέντρων από τους προφορικά εξεταζόμενους με τη θέσπιση ανώτατου ορίου εξεταζομένων (80 υποψήφιοι ανά Βαθμολογικό Κέντρο) και τη λειτουργία ειδικών Εξεταστικών Κέντρων. 

7. Ηλεκτρονική υποβολή των αιτήσεων για συμμετοχή στις Πανελλαδικές Εξετάσεις (1-20 Φεβρουαρίου).

8. Τα Μηχανογραφικά Δελτία που θα υποβάλουν οι απόφοιτοι Γενικών και Επαγγελματικών Λυκείων το πρώτο δεκαπενθήμερο του Ιουλίου, φέτος για πρώτη φορά θα τους γνωστοποιηθούν, μέσω Διαδικτύου, εντός του Μαρτίου. Τα Μηχανογραφικά Δελτία για τους κατόχους β΄ κύκλου ΤΕΕ και τους τελειοφοίτους των Επαγγελματικών Λυκείων που κατατίθενται στο λύκειο περίπου το δεύτερο δεκαήμερο του Μαρτίου θα γνωστοποιηθούν στους υποψηφίους, μέσω Διαδικτύου, εντός του Φεβρουαρίου. 

9. Για τις εξετάσεις που θα διεξαχθούν από το 2010 και έπειτα θα αναγράφεται στο γραπτό η αναλυτική βαθμολογία για κάθε ερώτημα σύμφωνα με τις οδηγίες της Κεντρικής Επιτροπής Εξετάσεων.

 

Τα Φροντιστήρια Μέσης Εκπαίδευσης Emfasis